(0216) 251 13 62

info@banukucukkirim.com.tr

Makaleler

ALERJİK RİNİT HAKKINDA HERŞEY!



Alerjik rinit nedir?

Rinit, burun iç kısmını döşeyen ve mukozanın iltihabi reaksiyonudur. Rinitlerin yaklaşık %50’si alerjiye bağlıdır. Alerjik rinit, alerjenin, nefes alma sırasında burna alınıp, burnun iç yüzeyine yapışması ile bu alerjene karşı hassasiyeti olan kişilerin burnunda mikrobik olmayan bir iltihap sonucu ortaya çıkan şikayetler ve bulgulardır.Halk arasında Saman nezlesi olarak bilinir. Burun tıkanıklığı, burun akıntısı, burunda kaşıntı, hapşırma ve göz yaşarması gibi belirtilerin görüldüğü bir hastalıktır. Çocuklarda alerjik nezle sadece sık üst solunum yolu enfeksiyonu ve sık orta kulak enfeksiyonu gibi belirtilerle de ortaya çıkabilir.

Çocuklarda görülme sıklığı nedir?
En sık görülen alerjik hastalıktır. Toplumun yaklaşık %20 sini etkilemektedir. Çocuklarda görülme sıklığı %10-15’dir. Her yıl çok sayıda insan alerjik rinite yakalanmaktadır. Hastalık her yaşta ortaya çıkabilir ancak genelde 1-20 yaş arası başlar. Çoğunlukla ailede aynı ya da benzeri hastalıklar mevcuttur. Hastaların % 50-60’ında allerjik göz nezlesi (allerjik konjonktivit) bulguları da görülebilir. Ayrıca saman nezlesi olan hastaların yaklaşık % 30-40 ‘ında alerjik astım bulunabilir.


Alerjik Rinit belirtileri nelerdir?
Burun tıkanıklığı, gece huzursuz uyuma, ağızdan nefes alma ve horlama şeklinde belirti verir. Gece rahat uyuyamayan çocuk çok terler. Yorgunluk ve iştahsılık sık eşlik eden belirtilerdendir. Burun tıkanıklığı çok uzun süre devam ederse yüzde iskelet sisteminde kalıcı değişiklikler gelişir. Üst çenede dişlerin öne itilmesi, alt çenenin geriye itilmesi ve burun kökü genişlemesi bu değişikliklerden bir kaçıdır.Hastalık bulguları sıklıkla bitkilerin havada uçuşan polenleri ve ev tozu akarları, küf sporları, evcil hayvanların tüy döküntüleri gibi alerjenlerle karşılaşmayı takiben ortaya çıkar. Sigara dumanı, hava kirliliği, keskin kokular , soğuk hava, rüzgarlı hava gibi etkenler üst solunum yollarını tetikleyerek bulgularıı başlamasına yardımcı olur. Bulguların olmadığı dönemlerde çocuk son derece iyi olup tamamen sağlıklı bir görünümde olabilir.


Alerjik Rinit hangi yaşta kendini göstermeye başlar?
Hemen hemen her yaşta görülebildiği halde en sık çocukluk yaşlarından başlayarak 20 yaşa kadar başlangıcına rastlanır. Çocukluk çağında özellikle 5-6 yaştan sonra ilk bulgular ortaya çıkmaktadır.


Alerjik Rinitin çeşitleri var mı?
Mevsimsel alerjik Rinit
Ağaç poleni , çayır poleni ve yabani ot polenlerine karşı alerji gelişmesi sonucunda ortaya çıkar. Hastalığın yıl içindeki süresi iklimle yakından ilişkilidir. Polen mevsimi dışında hastalar genelde rahattır. İlkbaharın erken dönemlerinde ağaç polenleri, ilkbaharın ilerleyen aylarında ve yaz başında çayır polenleri, yaz ortasından sonbahara kadar da yabani ot polenleri bu şikayetlere neden olabilirler.
Yıl Boyunca Devam Eden Alerjik Rinit
Allerjenlere temasın yıl boyu devam ettiği ve şikayetlerin genellikle tüm yıla yayıldığı alerjik rinit şeklidir. Neden olan alerjenler ev tozu akarları (mite), hamamböcekleri, ev hayvanı alerjenleri (kedi, köpek, hamster gibi), ve mantar sporlarıdır (küf). En önemli alerjen ev tozu akarlarıdır (mite). Hamamböcekleri de önemli bir ev içi alerjen kaynağıdır. Alerjisi olanlar, hamamböceği alerjenlerine maruz kaldıklarında rinit şikayetleri ortaya çıkmaktadır. Diğer bir ev içi alerjen ise ev hayvanı alerjenleridir. Özellikle kedi antijenleri çok önemlidir.Ayrıca mantar (küf) alerjisi olanlarda, eviçi mantarlara maruziyet şikayetleri tetikleyecektir.
Mesleksel Alerjik Rinit
Çalışma ortamındaki alerjenlere ya da irritan (tahriş edici) maddelere bağlıdır. Hapşırma, burun akıntısı ve burun tıkanıklığı gibi alerjik rinit bulguları çalışma ortamına girdikten sonra ortaya çıkar. Hastalar hafta sonlarında ve tatillerde rahattır.










Çocuklarda Allerjik Rinit nasıl teşhis edilir?
Tanı hastanın hikayesi ve destekleyici laboratuar testleri ile konur. Burun tıkanıklığı, burun akıntısı, burun kaşıntısı, hapşırık ve göz yaşarması belirtilerinin yaşamın çoğu gününde görülmesi, bununla birlikte alerji testlerinde pozitiflik saptanması ve burun akıntısında alerjik hücrelerin tespiti tanı koydurmaktadır.




Allerjik Rinit nasıl tedavi edilir?
Tedavideki en önemli basamak o hasta için tetikleyici olarak etki eden faktörlerden ( polenler, ev tozu akarları, sigara dumanı veya keskin kokular gibi rahatsızlık vericiler) korunmaktır. İlaç tedavisi olarak 2 grup ilaç vardır. İlk grup devamlı olarak kullanılan ilaçlar olup çocuk iyi de olsa verilmelidir. Bahar aylarında mevsimsel allerjik nezlesi olan çocuklarda (Nisan-Temmuz arası) ilaçlar gerekiyorsa sürekli verilebilir. Bütün bir yıl boyunca süren (perennial) allerjik nezleli çocuklarda ise yıl içinde çeşitli dönemlerde ara ara veya uzun süre ilaçlar verilebilir. Bu gruptaki ilaçlar çoğunlukla antihistaminik şuruplar, kortizonlu burun spreyleri gibi ilaçlardır.
Diğer bir grup ilaç ise hastalık bulguları ortaya çıktığında amacıyla yani gerekli olduğunda kullanılır.
Allerjik nezle ilaçları şurup, hap, burun spreyi şeklinde olabilir. Ayrıca gerekli görülen hastalarda ek olarak allerji aşıları (immünoterapi) önerilerek karşı bireyin duyarlı olduğu allerjenlere karşı allerjisinin azaltılması yöntemi de bir tedavi seçeneğidir.

Allerjik Rinitin prognozu nasıldır?
Mevsimsel olanlarda zaman zaman bulgular kendiliğinden kaybolabilir. Ayrıca bir allerjik hastalığı bulunan kişilerde bazen bir başka allerjik hastalık bulguları zaman içinde eklenebilir. Örneğin Allerjik nezleli çocuklarda zaman içinde astım bulguları da ortaya çıkabilir.
Hastalara uygulanan tedavi ile genellikle hastalık bulguları süratle iyileşir ve yakınmaların şiddeti ve sıklığı azalır. Hastalığın tedavisinde tam olarak iyileşme değil hastalığın kontrol altına alınması amaçlanır.

Allerjik Rinitli çocuklara özel önerileriniz var mı?
Allerjik rinitli çocukların ebeveynlerinin bu hastalığı önemsemeleri gerekir. Koruyucu tedavileri, allerjenden sakınmayı ve uygun ortamda yaşamayı sağlamak için mutlaka özen göstermeleri gerekmektedir.
Hastalık tedavi edilmediğinde ya da koruyucu önlemler yetersiz uygulandığında çocuğun günlük yaşamı, yaşam kalitesi, okul başarısı olumsuz yönde etkilenir. Tekrarlayan üst solunum yolu problemleri (sinüzit gibi) ve kulak iltihabı gibi diğer hastalıklara zemin hazırlayabilir. Geniz eti büyümesi ve burun etlerinde büyüme(polip gelişimi) yeteri kadar tedavi olmamış hastalarda görülen komplikasyonlardandır.



YUKARI